Listen live to Radio Arrow Classic Rock

Ayreon

Eind april komt de nieuwe plaat van Ayreon uit. Een plaat die aanzienlijk harder is dan zijn voorgangers en tot stand is gekomen in een bijzondere periode in zijn leven. Zaken die Arjen nooit voor mogelijk had gehouden komen uit of gaan dit jaar gebeuren. Denk aan ‘The Theatre Equation’, ‘The Gentle Storm’ live en later dit jaar ‘Ayreon’ live. Arjen was altijd heel stellig dat dit nooit ging gebeuren. Stiekem is het toch altijd een grote droom is geweest en dan kun je begrijpen dat ik een Arjen heb mogen spreken die in een uitstekende fase in zijn leven zit. De bescheiden grote man is vooral dankbaar.

Door: William Pezy | Archiveer onder prog / sympho metal

De opnames van ‘The Source’ liggen al even achter ons, normaal gesproken heb je tussen het eind van de opnames en de release een flinke periode waarin je vaak in een zwart gat viel. Hoe gaat het nu met je?
Ik heb nog geen zwart gat gezien, ik ben alleen nog maar druk geweest promotie en interviews en dergelijke. Straks als de boel weer tot rust is gekomen begint misschien de ellende. Meestal heb ik het zwarte gat tussen de opnames en de release, maar in deze periode zijn we erg druk geweest met zaken als de videoclip van ‘The Day That The World Breaks’. Daar zijn we twee maanden mee bezig geweest. Die hebben we al vroeg online gezet en in een erg korte periode waren er al meer dan driehonderdduizend views met erg positieve reacties. De onzekerheid en twijfel die er normaal insluipen waren er daardoor dit keer niet.

Arjen, voordat we naar je nieuwe album gaan wil ik graag even een stukje recente geschiedenis met je doornemen. In 2013 bracht je je laatste Ayreon album uit. Sindsdien zijn er wel wat opvallende zaken gebeurd. Laten we beginnen met de ‘Theater Equation’ Hoe kijk je terug op dit bijzondere project?
Pfff nogal tweeledig als ik heel eerlijk mag zijn. De band heeft geweldig gespeeld en de zangers en zangeressen die nog nooit hadden geacteerd deden het fantastisch. Zij hebben het samen echt tot een succes gemaakt. Maar alle zaken er omheen zijn minder. Het was niet goed georganiseerd en dat zorgde voor een vervelende nasmaak. Ook de camerabeelden waren niet waar ik op hoopte. Ik heb vier dagen achter de bühne gestaan en kon ze het publiek zien. Het publiek vond het fantastisch, ik heb huilende mensen gezien en erg blije mensen. Ik ben ook na elk optreden de foyer ingegaan om met ze te praten, dan staan er vijfhonderd mensen om je heen die het geweldig vonden. Wat dat betreft was het een wereldervaring. Het is ook de katalysator voor de optredens die we in september gaan doen.

Je laatste release is ‘The Gentle Storm’ waar je Anneke van Giersbergen veel ruimte hebt gegeven. Hoe kijk je terug op de periode na de release van The Gentle Storm?
De grote lijnen stonden natuurlijk al, Anneke had veel goede suggesties en daar sta ik open voor. Dat zorgde dat het echt een project van ons tweeën werd. Dat daarna de band ging toeren vond ik super. Ik weet nog dat Anneke me vroeg: ‘Zou je het ok vinden als we hier eventueel mee live gaan spelen?’ Ik zei:‘ Wat?? Ok vinden? Ik vind het werelds als dat gebeurd!’ Het zou de eerste keer zijn dat een project van mij live wordt opgevoerd. Ik vond het een erg goed idee.

Je hebt op ‘The Gentle Storm’ Anneke heel veel ruimte gegeven en is er veel samengewerkt. Zijn er op ‘The Source’ ook dit soort langdurige samenwerkingen geweest?
Ieder album dat ik maak is een reactie op de vorige plaat en dat was een erg vrouwelijke plaat. Natuurlijk ook vanwege Anneke, vrouwelijker dan Anneke kan het natuurlijk niet worden. Het was natuurlijk ook een liefdesverhaal. Als reactie daarop wilde ik iets met veel ballen. Daarom is het waarschijnlijk ook iets harder dan de vorige Ayreon albums. Maar wat ook mee speelt is dat de laatste Ayreon plaat heel erg toetsen georiënteerd was omdat er leden van Yes, King Crimson en Genesis op meespeelden. ‘The Source’ is weer echt van mijn hand.

Als laatste over ‘The Gentle Storm’, deze plaat was een groot succes. Wanneer komt deel 2?
Zoals ik je altijd vertel plan ik nooit dus geen idee.

Dat weet ik, maar hoe groot is de kans dat er een deel 2 komt?
Haha, ik plan wel maar mijn planning komt nooit uit omdat ik vaak van gedachten verander. Dat hoort ook bij het creatieve proces. Soms komt er namelijk iets heel anders uit dan waarmee ik begon. ‘The Source’ zou ook een solo plaat worden en later een Star One en toen werd het toch een Ayreon plaat. Ik zou heel graag een tweede plaat maken met Anneke maar de live band van ‘The Gentle Storm’ is blijven bestaan als ‘Vuur’ en wie weet wordt dat zo succesvol dat daar helemaal geen tijd voor zal zijn. Daarom maak ik ook geen plannen maar ik houd alle opties open en heb voldoende wensen.

De geboorte van ‘Vuur’ is natuurlijk mooi, maar dat betekent ook dat daarmee ‘Stream Of Passion’ ophoudt te bestaan. Dat is toch een band die door jou is opgericht
Ik ben heel blij dat ik Marcela die kans heb gegeven. Natuurlijk eerst op de ‘Human Equation’ en daarna met ‘Stream Of Passion’. Het is altijd de bedoeling geweest om de band op eigen benen te laten staan en ze hebben het heel goed gedaan. Het is jammer dat de band gestopt is maar ze zijn eigenlijk overgegaan in ‘Vuur’.

Het eerste wat aan ‘The Source’ opvalt is de hoes, het frisse en heldere groen en het is dit keer een sci-fi hoes
Ja dit is nog zoiets wat heel anders is. Bij de vorige platen was de hoes een van de laatste zaken die ik maakte. De vorige hoezen zijn van de hand van een Belgische schilder. Dit keer ben ik vooraf gaan zoeken en kwam bij een Franse artiest uit met een hoes die me zo raakte dat ik hem wilde gebruiken. Sterker nog de hoes heeft me in een redelijk aantal nummers ook geïnspireerd. Dat heeft me ook terug doen gaan naar het ‘Forever’ verhaal, wat als dit iemand van het ‘Forever’ ras was en nog menselijk was. Zo begon het verhaal en de muziek. Dat is ook de kern van het verhaal: geschiedenis herhaalt zich zelf. Dat zie je telkens in de platen terug, de relatie en onbalans die ontstaat tussen mens en machine.

band image


Voor iemand die het prima vind een imago te hebben van ‘oude hippie’ ben je hier de filosoof Arjen en zijn kijk op de wereld die ik telkens prominent naar voren zie komen. Hoe zie jij de wereld anno 2017?
Ik voel me er totaal geen onderdeel van. Ik kijk liever geen TV maar wel TV-series. Dus zo nu en dan zie ik wel wat voorbij komen. Ik snap van de dingen die ik dan toevallig zie ook helemaal niets. Daarom kijk ik ook geen nieuws of iets dergelijks en heb daarom ook geen idee wat er op de aarde speelt. Ik weet vanuit het verleden dat de wereld vooral ellende kent en ik ontsnap er daarom ook graag aan. Ik heb de mazzel dat ik in mijn eigen wereld kan leven en biedt anderen ook graag een vorm van escapisme. Dat is de basis en het doel van wat ik doe.

Hoe heb je dit keer de nieuwe muzikanten gevonden?
Ik ben geabonneerd op veel muziekbladen en die lees ik altijd met een blaadje er naast. Van alles waarvan ik denk dat ik daar eens naar moet luisteren schrijf ik dat op. Kijk hier heb ik het lijstje (Arjen laat een lange lijst zien, WP) waar nog heel veel bands op staan. Dan ga ik als ik tijd naar YouTube en ga die bands bekijken. Neem Zaher van Myrath, dat is metal met oosterse invloeden. Daar houd ik enorm van. Toen ik het hoorde was ik verkocht en toen de kans er was heb ik ze als voorprogramma van Symphony X gezien. Na het optreden heb ik direct de zanger opgezocht en gelukkig kende hij mijn muziek en wilde heel graag meedoen. Zo heeft elke zanger zijn verhaal en het is telkens een verrassing. Nils van Pagans Mind en Mike van Circus Maximus ken ik al jaren maar had nooit een plekje voor ze. Nu wel.

Je hebt weer bijzondere talenten van mensen laat horen die we minder vaak van ze horen op hun eigen platen, ik refereer bijvoorbeeld aan Floor in ‘Death Cry Of A Race’. Hoe begeleid je de mensen in doen van dingen die we minder van ze gewend zijn en ze dan toch laten excelleren?
Dat is een combinatie. De mensen die meedoen zijn natuurlijk al erg goede muzikanten met veel talent. Dat maakt het leven al makkelijker, ze zijn ook allemaal goed opgeleid in hun vak. Het zijn ook altijd mensen waar ik zelf al erg enthousiast over ben dus die basis maakt dat je al positief met elkaar begint. Als ze dan in mijn studio komen kun je die positieve energie bundelen. Mag ik heel onbescheiden zeggen dat ik ook gewoon goed ben geworden in het coachen en begeleiden van mensen? Ik voel ze goed aan en weet hoe ik het maximale uit ze weet te halen. Ze kom je met elkaar in een hele positieve spiraal en een prachtige ontdekkingstocht.

Als we een andere invalshoek nemen en kijken naar het verhaal. Mag ik dan stellen dat je met de vorige plaat op het eind van het verhaal terecht bent gekomen en nu een ‘prequel’ hebt gemaakt om toch door te kunnen?
Nee zeker niet. Het Ayreon verhaal is namelijk nooit af, vanaf de eerste plaat is de ‘Ayreon Universe’ zich gaan ontwikkelen en daar is enorm veel over te vertellen. Het is per plaat dan ook de vraag welk deel je nu zult gaan zien, het is namelijk zeker geen opvolgend verhaal per plaat. Wat je op Wikipedia kunt lezen klopt dan ook niet. Het verhaal is zoals ik al zei enorm geïnspireerd op de hoes en zo kom je automatisch uit in de begintijden. Zo simpel steekt het eigenlijk in elkaar.

Ik vind het niet zo simpel eigenlijk qua verhaallijn. Het is nu zelfs voor Ayreon begrippen wel heel duister. Zaken als de onmogelijke keuze je liefde achter te moeten laten…
Mijn platen gaan puur over menselijke emoties. Het verhaal lijn komt hiermee inderdaad heel hard in botsing. Er zijn niet genoeg plaatsen in het ruimteschip om de planeet te verlaten. Wat ga je dan doen? Het is de aard van mijn karakter dat ik achter zou blijven en zou sterven. Ik zou er niet mee kunnen leven dat ik mee zou gaan. Maar de mens moet blijven bestaan en moet dus verder. We moeten dus keuzes maken en soms hele moeilijke en soms onmenselijke en onmogelijke.

Een iets luchtiger onderwerp, je hebt je fans gevraagd op je te stemmen om te mogen werken met het Metropool Orkest. Wat ben je van plan?
Dat lijkt me zo supergaaf! Ik zou heel graag een nummer als ‘Everybody Dies’ door het Metropool Orkest laten spelen. Zonder band, alleen met orkest. Dat nummer leent zich er geweldig voor. Het is echt een droom, maar ik reken me nog niet rijk. Het lukt vast niet, maar een mens mag dromen.

Je droomt graag en soms komen zaken uit. Je hebt vaak gezegd dat we Ayreon nooit live zouden zien. Nu gaat dat toch gebeuren in september.
Ongekend maar waar negenduizend kaarten verkocht in een dag en daarmee drie shows, dat had ik echt nooit verwacht. Er gingen twee jaar aan voorbereidingen aan vooraf, probeer alleen al die zestien zangers maar eens in een weekend bij elkaar te krijgen. Dat leek zo kansloos, maar toch lijkt alles nu echt te lukken. Ik had niet eens verwacht twee avonden te verkopen. En nu drie in één enkele dag. Dat gaat ook nooit weer lukken.

Dat zeg je vaker, over twee jaar spreken we weer en doe je vijf avonden Heineken Music Hall, wedden?
Haha, zoals ik al zei ik plan dat nooit en vind het verschrikkelijk op het podium te staan. Maar ik moet je zeggen dat ik nu wel onwijs geniet van de voorbereidingen en het opbouwen van deze show. Het creatief proces is geweldig, zeker omdat ik de technische mogelijkheden die de muziek kunnen ondersteunen er bij kan pakken. Maar echt ik word nu al misselijk bij de gedachte dat ik straks ook de bühne op moet, want daar kom ik echt niet onderuit. Laten we maar zien hoe het gaat. Misschien blijkt het toch erg leuk en een mooie ervaring en komt er een vervolg. Daar ga ik nu nog echt niet van uit, hoewel ik weet hoe de fans er van genieten. Het zou zo maar kunnen.

Deel dit interview met je vrienden

Meer informatie

<< vorige volgende >>