Listen live to Radio Arrow Classic Rock

De publieke omroep en metal

Door: Horst op 9 juli 2004

Ik ben dol op gelijk hebben, gelijk krijgen, en denken dat ik het beter weet. Mits het tegendeel bewezen wordt blijf ik als een blok beton achter mijn standpunten staan en vertoon net zoveel beweging als een Afrikaanse buffel die op zijn gemak een partijtje staat te herkauwen (sommige mensen vinden dat ik ook qua uiterlijk op zo'n beest lijk, maar dat is een ander verhaal…). Helaas zijn er echter zo van die dagen dat ik het niet leuk vind om gelijk te krijgen. En enkele weken gelden kwam er weer zo'n dag. Ik nam namelijk contact op met Chris Herrebrugh, presentator van het VPRO metal programma 3voor12DB, ontrent een item over de Nationale Metal Quiz. Na een afspraak gemaakt te hebben vertelde Chris mij echter dat zijn programma van 3FM zou verdwijnen, na slechts een jaar te hebben bestaan. Ogenblikkelijk moest ik denken aan een voorwoord wat ik schreef voor het LoM issue van oktober 2002. Achteraf bleken dit profetische woorden te wezen. Ik neem U even mee terug in de tijd….

Oktober 2002

Wat me de afgelopen weken opviel is dat enkele platenlabels en andere organisaties en idealisten een actie begonnen zijn om metal terug op TV te krijgen. Een aardig initiatief hoor, en het zou wellicht best leuk zijn om weer eens metal progje op TV of landelijke radio te krijgen…

Ach ja...er zal vast wel weer een station komen die er met veel tam-tam een uurtje voor uit trekt...tot dat blijkt dat de reclameblokken rond dat uurtje niet al te best verkocht worden wegens de ultralage kijkcijfers. Laten we eerlijk zijn, we praten hier toch over een bijzonder kleine doelgroep. En hoeveel van die doelgroep blijft er over als het progje in de bijzonder late avonduren op den buis komt? Daarna volgt er een wijziging in format, wat doorgaans inhoud dat de extreme metal eruit gaat en er meer mainstream Rock in komt. Uiteraard gaat dit wel hand in hand met de leugen 'we blijven echt wel harde bands uitzenden hoor bladiebla...dit programma blijft bestaan bladiebla...'. Een half jaar later is het meestal einde verhaal, want er wordt nog steeds geen ruk aan verdiend.

Het beste voorbeeld wat dat betreft is misschien wel Wet & Wild, van het U welbekende TMF. Dat begon in eerste instantie best geinig, met een redelijke mix van verschillende metal, maar ging al gauw via voornoemd schema bergafwaarts. Het meest tenenkrommende van deze show was trouwens de presentatie van die prutser De Wild. Als je dan toch een metal progje doet, neem voor de presentatie alstublieft iemand met hart en ziel voor, maar vooral verstand van de materie. Ik geef toe dat het soms dolkomisch was om te zien hoe Ruudje de teil in ging (waar die nicht van MTV's Superrock ook patent op schijnt te hebben), maar een teveel aan komedianten is meer dan mijn maaginhoud verdragen kan. Al snel ben ik gestopt met kijken (wijzer werd ik er toch niet van), en toen het Wet & Wild uit de lucht ging heb ik er geen traan om gelaten.

Radio dan? Krijg je hetzelfde verhaal: een te kleine doelgroep, en het zijn natuurlijk geen filantropische instellingen.

Tot zover de commerciële zenders. De publieke omroep dan?

Op TV kan je het schudden, want daar bestaan al zowat geen muziekprogramma's meer, uitgezonderd Top Of The Gays en af en toe wat bij de VPRO, die zonden in 1995 een keer een Slayer item uit of zo...

Radio? De publieken hebben ons als metal liefhebbers diverse malen zwaar genaaid. Begin jaren 80 met een programma als Betonuur (Alfred Lagarde als presentator). Deze anderhalf uur durende show werd op last van de Vara omgezet in een wazig popmuziek programma, met de belofte dat er wel ruimschoots aandacht aan HR/Metal besteed zou worden. Ik wil niet lullig wezen, maar één plaatje per uitzending was niet echt wat ik 'ruimschoots' noem...

Dan had je rond dezelfde tijd bij de KRO één uur per week Stampij, gepresenteerd door Hanneke Kappen. Die is er in '83 uit eigen beweging mee gestopt, waarna de omroep waarschijnlijk iets dacht als: "Mooi, van die ellende zijn we ook weer verlost”. Later (ook ergens in '83) kreeg ene Peter van Dam nog een half uurtje op den woensdagmiddag, wat al ras werd ingekort tot een kwartier, en het duurde niet lang of ook dat moest er aan geloven.

In die tijd was Veronica ook nog een publieke omroep, en het vrijdagavond progje Countdown Cafe was best te pruimen, zeker in Januari '84, toen er vier uitzendingen lang alleen maar metal werd gedraaid, met live optredens van Raven, Mercyful Fate, Bodine en Highway Chile. Leuk detail: dit programma werd gepresenteerd door Alfred Lagarde en Anette van Trigt (jawel, diezelfde doos van Studio Sport en het Journaal). Anette hield het drie uitzendingen vol, maar de laatste (met toevallig als thema 'duivelse invloeden in metal') kon ze niet meer aan en had ze zich ziek gemeld, wahahaha. Maar goed, uiteraard bleef het daar ook bij, en sinds Veronica commercieel is gegaan hoef je uit die hoek geen moer meer te verwachten.

Het verhaal van Vara's Vuurwerk en Bad Grlll is wel bekend, gedwongen tot stoppen vanwege de 'horizontale programmering' die werd uitgedacht om de strijd aan te gaan met de commerciële zenders, met als gevolg dat het verschil tussen 3FM, 538, Veronica, Yorin en hoe die bagger voor de rest allemaal mag heten mij niet meer duidelijk is.

Bottom line: ik wens de initiatiefnemers van deze actie veel succes, maar zolang het om de centen gaat in omroepland zullen metal shows nooit een lang leven beschoren zijn. De geschiedenis is wat dat betreft duidelijk genoeg. Mocht het onwaarschijnlijke geval zich voordoen dat men toch weer iets in die richting gaat ondernemen bied ik bij deze mijzelve aan als presentator. Slechter dan wat er de laatste jaren zowel op radio als TV aan presentatie te krijgen was kan toch al niet meer…

Weer terug in 2004

Welnu, er kwam weer een metal show op 3FM, maar zoals gezegd heeft 3voor12DB slechts één jaar mogen bestaan. De reden? Het is eigenlijk te ranzig voor woorden, maar weer zijn het dezelfde stompzinnige argumenten en leugens als altijd (en ik citeer nu even uit het persbericht): …”het programma is door de zenderredactie negatief geëvalueerd op basis van de kwaliteit van de presentatie en op de muziekkeuze…”.

Wat een slap gelul! Je weet van tevoren waar je aan begint, en metal is nu eenmaal een extreem soort muziek, zeker in vergelijking met wat men voor de rest draait op dat station. Achteraf gaan lopen janken omdat je problemen hebt met de muziekkeuze is op zijn minst ongeloofwaardig. Of zijn de heren van de 3FM muziek-gestapo blijven steken in een tijd dat 'Paradise City' als een verdomd lollig liedje werd beschouwd door hun doelgroep van trendy tienersletjes? Nou heren, ter Uwer info: er is de afgelopen zeventien jaar veel gebeurd in metal. Ach, U zult het wel te druk gehad hebben met het bekijken van de luistercijfers en bijbehorende reclame inkomsten. Want exact dat, mijn waarde lezers en lezeressen, is de reden van het verscheiden van niet alleen 3voor12DB, maar ook al die andere metal programma's uit het verleden. Het is niet commercieel genoeg, vanwege een te kleine doelgroep. Dat levert nu eenmaal slechtere luistercijfers op, en dus minder opbrengsten uit reclame (een adverteerder wilt nu eenmaal zoveel mogelijk luisteraars, zo simpel is het).

Als 3FM nou een gewoon commercieel radiostation had geweest had ik er nog begrip voor kunnen opbrengen. Die zenders zijn er voor opgericht om poen te verdienen, dus goede luistercijfers zijn het enige dat telt. 3FM echter wordt grotendeels betaald door jou en mij. 3FM wordt grotendeels gefinancierd uit de belasting die jij en ik betalen. Het minste wat ik daar voor terug verwacht is dat er ook een programma op onze 'nationale popzender' wordt uitgezonden waar ook aandacht besteed wordt aan metal. Ik bedoel, iedere minderheid in dit apeland heeft ondertussen zendtijd van de staat gekregen (en ik gun het ze van harte), maar ik vraag me tegelijkertijd af waarom de liefhebbers van rock en metal (wat ik toch al gauw schat op ruim 100.00 meer of minder geïnteresseerden) zo stelselmatig gediscrimineerd worden.

Nee, ik vraag het me juist niet af. Ik weet het antwoord al. De beleidsmakers bij 3FM hebben gewoon een hekel aan die lompe kolereherrie, en het zal ze een rotzorg zijn dat er mensen zijn zoals jij en ik die er graag naar mogen luisteren. Dus heren in Uw ivoren Hilversumse toren; kom er nou gewoon maar voor uit. Geef gewoon toe dat het niet gaat om dingen als muziekkeuze, of presentatie techniek, of horizontale programmering. Zeg nou maar gewoon dat jullie de pest aan ons hebben. Dan weet iedereen waar hij/zij aan toe is, en zullen we voorkeuzetoets waar nu nog 3FM op staat vrijmaken voor een station waar nog wel wat zinnigs gedraaid wordt. KINK FM bijvoorbeeld, Arrow Classic Rock, of één van de vele lokale zenders. Ook niet altijd dolle pret, maar die hebben afzonderlijk alleen al in hun kleine teen meer muzikaal avontuur zitten dan in alle waterhoofden van de 3FM top tezamen.

Horst schreef ook de volgende columns